REËLLES NIEUWS

Hoe situaties ons gedrag beïnvloeden

Jantje lacht, Jantje huilt

Jantje lacht, Jantje huilt

Wie menselijk gedrag probeert te begrijpen, moet kijken naar de omgeving van die persoon. Ons gedrag is veel meer afhankelijk van specifieke situaties dan we denken. Of je hulp biedt aan een vreemde, wie je als partner kiest, hoeveel geld je doneert. Zelfs je zelfbeeld is verrassend contextafhankelijk!

Op het werk hebben we een ander gevoel voor humor dan thuis. Als we een warm drankje vasthouden zijn we eerder geneigd iemand te vertrouwen. We zijn het ons meestal niet bewust, maar alles wat we doen, denken en zeggen wordt beïnvloedt door de situatie waarin we ons bevinden. We zijn gewend om gedrag toe te schrijven aan iemands karakter. Sam Sommers, professor in de sociale psychologie laat zien dat we veel sterker door onze omgeving worden beïnvloed dan we tot nu toe dachten. In zijn boek Wij zijn onze omgeving legt hij uit waarom dat zo is.

HOE DAT KOMT?
We staan er vaak niet bij stil dat de omgeving invloed op ons heeft. En hierdoor trekken we snel de verkeerde conclusies: Misschien is degene die op een feest in een stil hoekje zit niet verlegen maar heeft die persoon net te horen gekregen dat zijn relatie over is. Omgevingsfactoren zijn moeilijk zichtbaar. Onze hersenen moeten veel keuzes maken en wij hebben domweg de capaciteit niet om alles te verwerken wat wij bijvoorbeeld in een drukke winkelstraat tegenkomen. Maar als, bijvoorbeeld, een goede vriend onverwacht gedrag vertoont, ben je eerder geneigd te bedenken of er nog een andere verklaring is voor zijn gedrag.

HULPVAARDIG?
De schrijver behandelt een thema als hulpvaardigheid om de kracht van de situatie te tonen. Want hoe hulpvaardig zijn mensen nu echt? In een experiment werd aan studenten gevraagd om een korte presentatie te geven in een ander gebouw. Daarvoor moesten zij de campus te voet oversteken. Onderweg kwamen ze een acteur tegen die met gescheurde kleding in een hoek lag. Bij elke student kreunde hij met zijn ogen dicht en hoestte twee keer hard. 40 procent van de studenten deed iets om te helpen. Als de studenten wisten dat ze alle tijd hadden, hielp 63 procent de man, maar als ze haast hadden daalde dit percentage naar 10 procent. Tijdsdruk bleek belangrijker dan iemands persoonlijkheid.

LEKKERE GEUREN
Iedereen kent wel verhalen van mensen die worden beroofd, maar waarbij omstanders niets doen en toekijken. Hoe komt dat? In de anonimiteit van een groep, denken mensen vaak dat een ander wel in actie komt. Als niemand iets doet, pas je je aan de groep aan. Hoe graag je dat ook van jezelf denkt, in sommige situaties kun je dus niet automatisch van jezelf zeggen dat je zeker wat zou doen. En er zijn nog meer factoren die hulpvaardigheid beïnvloeden. Lekkere geuren (versgebakken brood en bloemen) maken dat we in een goede stemming komen en als je je goed voelt, ben je eerder geneigd te helpen.

VOORSPELLEND VERMOGEN?
We denken ook vaak ten onrechte dat we het gedrag van anderen kunnen voorspellen. Iemand die een intelligente spelshow op tv presenteert zien we al snel als een slim persoon. Daarbij vergeten we dat hij al die antwoorden van een briefje leest. Meestal gaan we uit van het principe What you see is what you get. We denken dat wat we zien, ook is wat we krijgen en laten de context even links liggen. Want die automobilist die maar niet wegrijdt van zijn parkeerplek en maakt dat jij op je claxon hamert, heeft misschien net te horen gekregen dat hij is ontslagen.

TRAIN JE MENSENKENNIS
Het boek bevat persoonlijke verhalen van de schrijver, grappige zelftesten, originele voorbeelden en directe vragen aan de lezer waardoor het plezierig en gemakkelijk leest. Hij vertelt over de sociaal-psychologische testen die hij op zijn studenten uitvoert in de collegezaal. Met dit boek laat Sam Sommers de kracht van de situatie zien. Hij laat ook zien hoe je jezelf kunt trainen om beter naar het grotere plaatje te kijken. Je zult versteld staan van hoeveel extra mensenkennis dit oplevert!

Lees meer over deze auteur en zijn uitleg over de kracht van de situatie. Bekijk zijn TEDlezing!


REACTIES

Hoe situaties ons gedrag beïnvloeden

SCHRIJF EEN REACTIE

code
Klik hier als u de code niet kunt lezen.
Velden met een * zijn verplicht.
REËLLE TWITTERT
VOLG REËLLE